Giữa bão giá rét -20°C và hệ thống năng lượng bị phá hủy, người Ukraine đang biến mọi vật dụng thành “điểm sưởi ấm” di động để sinh tồn.

Khủng hoảng năng lượng mùa đông ở Ukraine

Trong những tuần đầu năm 2026, nhiệt độ trung bình ở Kiev đã giảm xuống mức kỷ lục -19°C. Các cuộc tấn công quy mô lớn của Nga vào lưới điện và các nhà máy nhiệt năng đã khiến hơn 300.000 hộ gia đình, doanh nghiệp và trường học mất điện liên tục. Tổng thống Volodymyr Zelensky đã tuyên bố trạng thái khẩn cấp năng lượng vào ngày 14/1, nhấn mạnh rằng việc phá hủy lưới điện không chỉ là chiến lược quân sự mà còn là công cụ gây áp lực nhân đạo.

Cuộc sống hàng ngày của người dân

Kateryna Skurydina, một cư dân khu trung tâm Kiev, chia sẻ cách cô “đối phó” với lạnh lẽo. Cô ngủ trong bộ đồ giữ nhiệt, hai chiếc áo len dày, một chiếc khăn quàng cổ và một chiếc chăn lông vũ. Ngoài ra, cô còn dựa vào chú mèo nhỏ Pushok – “túi chườm nóng di động” theo lời cô – để giữ ấm cơ thể.

Hệ thống sưởi trong căn hộ của Kateryna đã ngừng hoạt động ngay sau cuộc tấn công vào hạ tầng năng lượng đầu tháng này. Để duy trì ánh sáng và nguồn năng lượng tối thiểu, cô dựa vào sạc dự phòng, nến điện và đèn pin dã ngoại. Tuy nhiên, nhiệt độ trong phòng chỉ còn khoảng 10°C – thấp hơn 8°C so với mức an toàn do WHO đề xuất.

“Khi không còn hệ thống sưởi, tôi nhận ra điện không còn là ưu tiên số một. Nếu có nhiệt sưởi, mọi thứ vẫn ổn,” Kateryna nói, đồng thời nhấn mạnh việc tập thể dục thường xuyên giúp cô duy trì tinh thần.

Biện pháp tự sáng tạo

Trong cơn khủng hoảng, người dân đã biến những vật dụng thường ngày thành nguồn sưởi ấm. Kateryna mua một chiếc chăn điện và hai túi sưởi qua mạng, đồng thời tự chế một “lò sưởi mini” từ nồi đất và một vài cây nến. “Nó không thể làm ấm cả căn phòng, nhưng nếu ngồi ngay cạnh, cảm giác ấm áp hơn hẳn,” cô chia sẻ.

Động vật nuôi cũng trở thành “đối tác nhiệt”. Pushok, chú mèo của Kateryna, hiện được mặc áo len và được cho ăn súp nóng để duy trì nhiệt độ cơ thể.

Hỗ trợ cộng đồng và các điểm trú ấm

Chính quyền Kiev đã triển khai hàng trăm điểm trú ấm, nơi người dân có thể sưởi ấm, sạc thiết bị và làm việc. Các điểm này cung cấp điện năng trong khoảng 2–3 giờ mỗi ngày, đủ để sạc điện thoại, máy tính xách tay và bật đèn.

Iryna Palandina, một người dân tới một trong các điểm trú ấm, cho biết gia đình cô không có điện, nước sạch và không thể nấu ăn. “Chúng tôi chỉ đến đây để uống một tách trà vì ở nhà không còn gì để đun nước,” bà nói.

Trên mạng xã hội, cư dân khu vực có điện lâu hơn đã tổ chức các buổi nấu ăn chung, đốt lửa ngoài trời, thậm chí quay video nướng thịt, uống đồ nóng và khiêu vũ để giữ ấm. Những hình ảnh lan truyền như minh chứng cho tinh thần kiên cường của người Ukraine.

Chiến lược của Nga và phản ứng của Ukraine

Nga khẳng định các cuộc tấn công nhằm vào mạng lưới năng lượng là “để ngăn chặn khả năng quân sự” của Ukraine. Tuy nhiên, Cơ quan An ninh Ukraine (SBU) đã công bố ít nhất 256 cuộc tấn công vào cơ sở năng lượng và hệ thống cung cấp nhiệt kể từ khi mùa đông bắt đầu vào tháng 10/2025. Bộ trưởng Năng lượng Ukraine xác nhận rằng không còn nhà máy điện nào còn nguyên vẹn.

Bài học và triển vọng

Khủng hoảng năng lượng đang đẩy người dân Ukraine vào một cuộc thử thách sinh tồn chưa từng có. Tuy nhiên, qua các câu chuyện như của Kateryna và Iryna, chúng ta thấy được sức mạnh cộng đồng, khả năng thích nghi và tinh thần kiên cường. Khi các điểm trú ấm được mở rộng và hỗ trợ quốc tế tăng cường, hy vọng sẽ giảm bớt gánh nặng cho người dân trong những tháng đông giá rét tiếp theo.

Bạn có câu chuyện tương tự hoặc muốn biết cách hỗ trợ người dân Ukraine trong mùa đông này? Hãy để lại bình luận và chia sẻ bài viết để lan tỏa thông tin.

Thanh Tâm (Theo CNN)