Nội dung chính
Thủy sản Việt Nam đã chạm mốc gần 11,3 tỷ USD trong năm 2025, mở ra cơ hội và thách thức mới cho ngành trong bối cảnh thương mại xanh.
Kết quả xuất khẩu 2025: Cột mốc 11,3 tỷ USD
Năm 2025, kim ngạch xuất khẩu thủy sản của Việt Nam đạt 11,3 tỷ USD, tăng 12,4% so với năm 2024. Sự phục hồi mạnh mẽ này phản ánh nhu cầu toàn cầu đang dần hồi phục và khả năng thích nghi nhanh chóng của các doanh nghiệp.
Quý IV “tăng tốc”
Quý IV là giai đoạn quyết định của năm. Xuất khẩu trong 3 tháng cuối đạt 3.103,0 triệu USD, tăng 10,3% so với cùng kỳ năm trước. Tháng 12 một mình đóng góp 954,5 triệu USD, tăng 9,2%.
Nhóm hàng dẫn đầu
- Tôm: Kim ngạch 4,65 tỷ USD, tăng 20% so với 2024; trong đó tôm hùm tăng hơn gấp đôi, đạt 817 triệu USD nhờ nhu cầu mạnh ở Trung Quốc.
- Cá tra: 2,19 tỷ USD, tăng 8%.
- Cá biển (ngoại trừ cá ngừ): 2,16 tỷ USD, tăng gần 12%.
- Cá ngừ: giảm 10,8% do thiếu nguyên liệu, chi phí đánh bắt tăng và áp lực quy định IUU/MMPA.
Doanh nghiệp “đầu đàn” và chuyển dịch thị trường
Những doanh nghiệp lớn đã tận dụng lợi thế sản phẩm chế biến sâu và đa dạng hoá thị trường. Các công ty tiêu biểu:
- STAPIMEX: 309,8 triệu USD.
- Minh Phú (Cà Mau & Hậu Giang): hơn 542 triệu USD.
- Vĩnh Hoàn: đứng đầu về cá tra với 249,0 triệu USD.
- Phát Lợi, An Hải, CASES: tăng trưởng mạnh nhờ khai thác thị trường Trung Quốc.
Chiến lược chuyển dịch sang các hiệp định thương mại tự do (FTA) như CPTPP (hơn 3 tỷ USD) và thị trường Trung Quốc (2,4 tỷ USD) đã giúp giảm phụ thuộc vào Hoa Kỳ, nơi các rào cản thuế và lệnh cấm nhập khẩu đang gia tăng.
Thách thức xanh hoá và chuẩn mực quốc tế
Quý IV 2025 cũng cho thấy áp lực tiêu chuẩn ngày càng cao:
- Thẻ vàng IUU và quy định MMPA của Mỹ ảnh hưởng nặng nề đến nhóm hải sản khai thác.
- Yêu cầu truy xuất nguồn gốc, minh bạch chuỗi cung ứng và chứng chỉ xanh đang trở thành “cửa ngõ” quyết định việc duy trì thị phần.
Do đó, doanh nghiệp cần đầu tư vào hệ thống nhật ký khai thác, công nghệ blockchain hoặc phần mềm quản lý chuỗi cung ứng để đáp ứng các tiêu chuẩn này.
Triển vọng 2026: Từ kim ngạch sang năng lực thích ứng
Năm 2026, thước đo thành công sẽ không còn chỉ là doanh thu mà còn là khả năng:
- Thích ứng nhanh với các quy định xanh và thuế anti-dumping.
- Đa dạng hoá “giỏ thị trường” để giảm rủi ro chính sách.
- Nâng tỷ trọng sản phẩm có giá trị gia tăng, tối ưu chuỗi lạnh và tiêu chuẩn chất lượng.
Đối với nhóm tôm và các sản phẩm chế biến, chiến lược nên tập trung vào nâng cao giá trị gia tăng và mở rộng kênh bán hàng hiện đại. Đối với nhóm khai thác, ưu tiên quản trị tuân thủ và chứng nhận bảo vệ động vật biển.
Như vậy, gần 11,3 tỷ USD của 2025 là bước đệm, nhưng để duy trì đà tăng trưởng, doanh nghiệp cần “đi đường dài” – đầu tư vào công nghệ, tiêu chuẩn xanh và chiến lược thị trường linh hoạt.
Bạn đã sẵn sàng đưa doanh nghiệp thủy sản của mình lên tầm cao mới trong kỷ nguyên xanh? Hãy chia sẻ quan điểm của bạn và đăng ký nhận bản tin chuyên sâu để không bỏ lỡ bất kỳ xu hướng nào.
